Close

July 18, 2014

Totaalvoetbal en de totale mens en beweging-principes

“Zoals gezegd, topcoaches hebben vaak een eigen visie op het voetbal, een eigen signatuur die terug te vinden en te zien is in het spel van de door hen gecoachte teams. Het Totaalvoetbal van Michels is al kort besproken […]. Coaches als Van Gaal en Van Marwijk gebruiken bij het uiteenzetten van hun strategie eveneens de term ‘totaal’. Zo kwam Louis van Gaal ten tijde van de publicatie van zijn biografie met ‘het totale mensprincipe’. Dit principe betekent in de optiek van Van Gaal dat een speler meer is dan alleen maar een voetballer. Je moet ook de sociale omgeving mee laten wegen in zijn beoordeling en coaching. Het gaat om de mens achter de speler, de psyche, de persoonlijkheid en de persoonlijke drijfveren.

Een mooi voorbeeld hiervan kan worden gevonden tijdens de voorbereiding op de interland van Oranje tegen Estland, in september 2013. Een middenvelder van de Esten, Konstantin Vassiljev, was net vader geworden en journalisten vroegen aan Van Gaal, gebaseerd op zijn totale mens-principe, of hij daardoor beter zou gaan voetballen. De bondscoach vertrok geen spier en antwoordde met een volmondig ‘Ja’. Vassiljev scoorde de dag erna tweemaal tegen Oranje dat van geluk mocht spreken Estland met een gelijkspel te mogen verlaten. Een betere illustratie voor Van Gaals totale mens-principe, al was het dan bij de tegenstander, ben ik niet tegengekomen. De gedachten achter deze benadering heeft Van Gaal ontleend aan het boek ‘Menselijke kwaliteit in organisaties: iedereen deugt, maar waarvoor?’ van Leo van der Burg. Deze spreekt over ‘integraal persoonlijkheidsonderzoek’, wat Van Gaal in voetbaltaal vertaalt naar het totale mens-principe. Je bent voetbalcoach of niet.

Het door Bert van Marwijk tijdens het WK 2010 bedachte totale beweging-principe is daarentegen nooit echt aangeslagen. Dat is jammer, want het is een zeer interessante en hedendaagse basisgedachte. Iedere speler dient gedurende de gehele wedstrijd in beweging te blijven om continu aanspeelbaar te zijn en ruimte te scheppen. Het kost veel kracht en dus moeten de spelers vooral topfit zijn. Het is een speelstijl die bijvoorbeeld Bayern Munchen, het Duitse elftal en FC Barcelona tot in de perfectie beheersen.”

(Gyuri Vergouw, Bondscoach! – Coaching handboek voor 16 miljoen Nederlanders, Voetbal International, Gouda 2014, blz 52-53)