Close

June 27, 2014

Pelada: een partijtje voetbal op z’n Braziliaans

pelada

“Wanneer Brazilianen spontaan bij elkaar komen om te voetballen, heet dat een pelada. Voor de grote Europese clubs is dat woord een rode lap: bijna alle Braziliaanse sterspelers zondigen tegen de regels in hun profcontract en spelen blessuregevoelige wedstrijden met hun vrienden wanneer ze op vakantie thuis zijn in Brazilie. Voor miljoenen gewone Brazilianen is een pelada daarentegen de leukste vrijetijdsbesteding die ze zich kunnen voostellen.

Het begrip stamt uit het eind van de negentiende eeuw, toen de rubberarbeiders zagen dat Britse zeelieden die per stoomboot de rivier de Amazone opgetuft waren, in de rivierbeddingen plezier maakten met een rond, leren balletje terwijl de boten werden geladen. De rubberarbeiders werden nieuwsgierig en maakten het bolletje groter met natuurrubber – pela – dat werd afgetapt in schalen aan de rubberbomen. De balletjes werden ballen en aan de oevers van de rivier verspreidden rubberarbeiders en indianen het nieuwe spel. Daarom zeggen antropologen dat de Braziliaanse dribbelkunst in Amazonas is ontstaan – niet in Santos, waar het voetbal aan land kwam met Charles Miller.”

(Henrik Brandao Jonsson, Het gras is altijd groener in Brazilie, Xander Uitgevers, Amsterdam 2014, blz 184-185)