Close

June 24, 2014

Emo-radio en tv: “GOOOOOOOOOAL!!!”

“Al bij het WK van 1958 in Zweden waren de collega’s verbaasd dat de Braziliaanse commentatoren een gewone wedstrijd konden laten klinken als een compleet avontuur. Die stijl heeft zijn oorsprong in de Latijns-Amerikaanse radionovelas, die het continent in de jaren twintig veroverden. Deze radioseries, de voorgangers van de telenovelas van nu, waren gedramatiseerde romans, die dagelijks live werden voorgedragen. De voetbalcommentatoren begonnen die dramatische stijl te imiteren en wisten de gevoelens op het veld zo over te brengen dat ze ziel en lichaam van de luisteraars binnendrongen. Een Braziliaanse commentator wordt nog altijd narrador, verteller, genoemd en heeft tot taak verslag te doen van wat er op het veld gebeurt. Hij – het gaat hier uitsluitend om mannen – heeft vaak twee experts aan zijn zijde als co-commentator, en de narrador wordt dan ook niet beoordeeld op zijn voetbalkennis of zijn analytisch vermogen. De sleutel tot succes is emocao.

“Emocao” is een kernbegrip in de Braziliaanse identiteit: het gaat erom gevoelens te tonen, zo veel en zo sterk mogelijk. De taak van een narrador is de gevoelens van de kijker of luisteraar los te maken. Lachen of huilen, dat maakt niet uit. Als de gevoelens maar borrelen. Als de scheidsrechter een fout heeft gemaakt, moet de woede van het publiek ook die van de televisiekijkers losmaken. Als het buitenspel is, moet de frustratie van de spelers tot in de ziel van de kijkers worden overgebracht. Als er een mooi doelpunt valt, moet de commentator langer “GOOOOOOOOOAL!!!’ roepen dan iemand anders kan.”

(Henrik Brandao Jonsson, Het gras is altijd groener in Brazilie, Xander Uitgevers, Amsterdam 2014, blz 168-169)