Close

November 30, 2012

Voetbaltaal en -beleid: “age cheating”

Tijdens het WK onder de twintig in Nederland verloor Oranje in de halve finale van Nigeria. ‘Wat zijn ze groot en sterk’, merkte iedereen op over de jonge Nigerianen. Reuzen waren het, vergeleken met de Hollandse jochies. Heel zachtjes durfde een enkeling de leeftijd van de spelers in twijfel te trekken, maar eigenlijk was het niet netjes om zo over de tegenstander te praten. ‘Maar een deel van die spelers was absoluut ouder dan twintig, sjoemelen met leeftijden komt in heel veel Afrikaanse landen op structurele basis voor’, weet [voetbaljournalist Ernest] Landheer, die heel veel contacten heeft in het Afrikaanse voetbal. ‘Weet je nog dat Finidi George na zijn overgang van Ajax naar Real Betis Sevilla niets meer presteerde? Officieel was hij toen geloof ik 25, maar die jongen was al 30. En wat dacht je van Kanu? Die zou nu 33 zijn, maar dat gelooft toch niemand die hem nu ziet spelen. Dat is gewoon een oude man. Hij is zeker drie of vier jaar ouder.’

in Zuid-Afrika is het niet anders. Spelers liegen over hun leeftijd omdat ze als jong talent veel meer kans hebben op succes dan als oudere speler met dezelfde kwaliteiten. Omdat veel kinderen toch geen geboortecertificaat of geldige identiteitspapieren hebben, is er veel ruimte om te sjoemelen. En anders is er altijd wel een identiteitsbewijs van een broer, neef of buurjongen dat gebruikt kan worden.

Zowel de bond als de clubs doen enthousiast mee met de fraude. Landheer: ‘Om oudere spelers te kunnen opstellen bij jeugdtoernooien geeft de SAFA [South African Football Association] zonder problemen opdracht aan de afdeling Burgerzaken om een paspoort met aangepaste leeftijd aan te maken.’ Want met de oudere spelers kan Zuid-Afrika goede sier maken op internationale jeugdtoernooien. Tijdens een toernooi in Frankrijk voor spelers onder de veertien werd Zuid-Afrika gediskwalificeerd omdat er bovenbouwscholieren en studenten van de universiteit in het veld stonden. De clubs hopen niet alleen beter te scoren in de jeugdcompetities, maar kunnen bovendien goed verdienen aan transfers van ‘jonge’ talenten aan Europese clubs.

Volgens antropologe Cora Burnett is er in Zuid-Afrika sprake van een ware age cheating-epidemie. ‘Armoede is de belangrijkste oorzaak van het probleem. Als je bij een toernooitje geld of shirtjes kan winnen, dan doe je daar alles voor. Ook spelers opstellen die eigenlijk veel te oud zijn. Daar begint het mee. Omdat vervolgens iedereen, inclusief de trainers, de bonden en de clubs meedoet, houdt het nergens op.’”

(Floor Milikowski en Evelien Hoekstra, “De droom van Zuid-Afrika – Achter de schermen bij het WK 2010”, Uitgeverij Carrera, Amsterdsam 2009, blz 99-100)